به گزارش میمتالز، معدن در سیستان و بلوچستان فقط یک ظرفیت اقتصادی روی نقشه نیست؛ در بسیاری از نقاط استان، محدودههای معدنی در کنار سکونتگاههایی قرار گرفتهاند که مردم آنها سالها با ظرفیتهای طبیعی اطراف خود زندگی کردهاند، حالا با ورود سرمایه به این بخش، چگونگی تعریف و تعیین سهم مردمی که در کنار این معادن زندگی میکنند از اقتصادی که در منطقه شکل میگیرد، اهمیت ویژهای یافته است.
سیستان و بلوچستان در سالهای اخیر در کانون توجه سرمایهگذاران بخش معدن قرار گرفته و پروژههایی در نقاط مختلف استان دنبال میشود؛ بنابراین اکنون موضوع فقط جذب سرمایه نیست بلکه نحوه قرار گرفتن این سرمایه در کنار زندگی و اقتصاد مردم مناطق میزبان نیز اهمیت دارد.
به گفته استاندار سیستان و بلوچستان، توسعه فعالیتهای معدنی در این استان باید به ایجاد ارزش افزوده و اشتغال منجر شود و دستگاههای اجرایی نیز با رفع موانع اداری و تسریع در صدور مجوزهای مورد نیاز، زمینه آغاز و اجرای طرحهای مختلف را فراهم کنند.
منصور بیجار تاکید کرد که منابع مسوولیت اجتماعی فعالیتهای معدنی در استان باید با سازوکار شفاف و در چارچوب برنامهریزی توسعه سیستان و بلوچستان هزینه شود و منافع حاصل از اجرای طرحهای معدنی نیز باید علاوه بر سرمایهگذار، مردم منطقه و اقتصاد استان را دربرگیرد.
وی با اشاره به ظرفیتهای معدنی سیستان و بلوچستان در حوزه طلا، نقره و مس، بر استفاده از ظرفیت دانشگاهها و پارک علم و فناوری برای تأمین نیروی انسانی مورد نیاز طرحهای معدنی تأکید کرد و افزود: برنامه آموزش نیروهای مورد نیاز باید از مراحل ابتدایی اجرای طرح دنبال شود تا زمینه استفاده از ظرفیت نیروی انسانی بومی فراهم شود.
بیجار همچنین در نشست قرارگاه اقتصادی سیستان و بلوچستان که شامگاه شنبه برگزار شد، اظهار کرد: دستگاههای اجرایی باید موانع پیش روی طرحهای سرمایهگذاری را بهصورت مستمر پیگیری کنند و فرآیندهای اداری مرتبط با سرمایهگذاران را کاهش دهند تا طرحهای اقتصادی درگیر بروکراسی طولانی نشوند.
وی با اشاره به طرح طلای تفتان بیان کرد: مسائل محیط زیستی و اجتماعی این طرح باید همزمان با روند اجرایی آن تعیین تکلیف شود و فرمانداران شهرستانهای تفتان و خاش نیز هماهنگیهای لازم را برای ارتباط با مردم، معتمدان و دستگاههای اجرایی منطقه انجام دهند.
وی، گفت: نیاز آبی و انرژی این طرح باید از ابتدای اجرای آن مشخص شود و استفاده از ظرفیت انرژیهای تجدیدپذیر، پساب و شبکههای فاضلاب نیز برای تأمین نیازهای زیرساختی مورد بررسی قرار گیرد.
استاندار سیستان و بلوچستان، مشارکت مردم منطقه در منافع اقتصادی این طرح را نیز ضروری دانست و گفت: امکان مشارکت مردم، روستاییان، عشایر و تعاونیهای محلی در سرمایهگذاری طرح مذکور باید بررسی شود و منابع مسوولیت اجتماعی شرکت نیز میتواند در این مسیر مورد استفاده قرار گیرد.
به گفته معاون هماهنگی امور عمرانی استانداری سیستان و بلوچستان نیز تعیین سهم سرمایهگذاریهای معدنی در توسعه زیرساختهای استان ضروری است؛ به گفته وی در کنار توسعه فعالیتهای معدنی، باید نقش این سرمایهگذاریها در تقویت زیرساختهای پیرامونی نیز تعیین شود.
عطاءالله اکبری با اشاره به اهمیت زیرساختها در توسعه مناطق معدنی، بیان کرد: در حوزه معدن باید مشخص شود که سرمایهگذاریها باید بر تقویت زیرساختهای محلی و اجتماعی جوامع پیرامون معادن معطوف باشد یا زیرساختهای عمومی و منطقهای را بهبود بخشد.
وی افزود: میان توسعه زیرساختهای محلی و اجتماعی با زیرساختهای عمومی سیستان و بلوچستان باید تفکیک مشخصی وجود داشته باشد و سهم سرمایهگذاریهای معدنی در هر بخش تعیین تکلیف شود.
ضرورت استفاده تخصصیتر از ظرفیت نیروی انسانی بومی در پروژههای معدنی نیز از مباحث مورد تاکید مسوولان و کارشناسان سیستان و بلوچستان است؛ به گفته رئیس سازمان مدیریت و برنامهریزی این استان، سرمایهگذاریهای معدنی باید در کنار ایجاد اشتغال، به تربیت نیروهای متخصص مورد نیاز خود در داخل استان نیز توجه داشته باشند.
مهرداد عرباول با اشاره به ضرورت بهرهگیری از ظرفیت دانشگاههای استان اظهار کرد: استفاده از نیروهای بومی نباید به مشاغلی مانند نگهبانی محدود شود و لازم است زمینه حضور نیروهای متخصص و فنی استان در سطوح مختلف پروژههای معدنی فراهم شود.
وی افزود: دانشگاه سیستان و بلوچستان و سایر مراکز آموزش عالی استان ظرفیت مناسبی برای تربیت نیروی انسانی مورد نیاز بخش معدن دارند و میتوان از این ظرفیت در چارچوب تفاهمنامههای مشخص با سرمایهگذاران استفاده کرد.
وی با اشاره به برنامه استان برای بازنگری در رشتههای دانشگاهی متناسب با نیاز بازار کار گفت: سال گذشته موضوع بازنگری رشتههای دانشگاهی و انطباق آنها با نیازهای بازار کار در سیستان و بلوچستان مطرح و پیگیری شد و پروژههای بزرگ اقتصادی میتوانند در این زمینه نقش مؤثری ایفا کنند.
وی پیشنهاد کرده است که پیوست اجتماعی پروژههای معدنی بهصورت تخصصیتر تعریف شود و ارتباط سرمایهگذاران با دانشگاهها بهویژه در رشتههای مرتبط با معدن، از مرحله اکتشاف به آموزش و تربیت نیروی انسانی مورد نیاز پروژه نیز توسعه پیدا کند.