![بازدید سرزده پزشکیان از یک سازمان دولتی/ گله رئیسجمهوری از وضعیت این پروژهها بازدید سرزده پزشکیان از یک سازمان دولتی/ گله رئیسجمهوری از وضعیت این پروژهها](/files/fa/news/1403/6/1/558452_834.jpg)
به گزارش می متالز، برای اولین بار در تاریخ معاصر همه اقتصادهای جهان در یک نکته مشترکند: هیچ کس نمیداند شش ماه آینده چه خواهد شد. ابهام و عدم قطعیت، تصمیمگیری درباره آینده را دشوار کرده است.این روزها بحث درباره پیامدهای اقتصادی بیماری کووید - ۱۹ و گسترش ویروس خطرناک و واگیردار کرونا بسیار است. برخی از آیندهای بسیار متفاوت صحبت میکنند، برخی دیگر به هزینه اقتصادی غیرقابل جبران این رویداد جهانی اشاره میکنند.
برخی نیز سال جاری را از دست رفته میدانند. همه هم درست میگویند و هم به چالش اصلی برخاسته از شیوع ویروس کرونا بیتوجه هستند. ویروس کرونا اصلیترین فعالیت اقتصادی را مختل کرده و آن دادوستد کالا و خدمات است. بدون دادوستد، کالاها و خدمات قیمتی ندارند و بدون آنکه قیمتی داشته باشند، بنگاهی درآمد ندارد و بدون درآمد در بنگاه اقتصادی، کسی دستمزدی ندارد. اختلال در دادوستد اختلالی است که هنوز جوامع در حال توسعه آن را جدی نگرفتهاند؛ درحالیکه ریشه اصلی پیامدهای منفی اقتصادی ویروس کرونا در اختلال در دادوستد اقتصادی است.
پیشرفت تکنولوژی و سیستمهای دیجیتال و شبکه جهانی اینترنت باعث شده است تا نسلهای جدید، دنیای متفاوتی را تجربه کنند. آنها همزمان میتوانند با اقصی نقاط دنیا در تماس باشند و بدون رفتن به مغازه کالای مورد نظر خود را سفارش بدهند. اما هیچ کدام از این پیشرفتها جایگزین عمل دادوستد اقتصادی نشده است. آنها دادوستد را تسهیل کردهاند؛ ولی برایش جانشینی ندارند. هنوز برای آنکه کالایی ارزش داشته باشد، باید کسی آن را بخواهد و حاضر باشد برایش بهایی بپردازد. برای اینکه مبادلهای صورت بگیرد باید خریدار و فروشنده بر سر قیمت به توافق برسند.
در دنیای کرونازده، بسیاری دیگر به سراغ مبادله کالا نمیروند که بخواهیم بدانیم چه قیمتی میپردازند. اینجاست که همزمان هم شاهد کاهش شدید تقاضا هستیم و هم کاهش شدید عرضه. بنگاههایی که میدانند فروشی نخواهند داشت، تولیدی هم نخواهند داشت و کارکنانشان را روانه خانه میکنند. دستمزدی پرداخت نمیشود و بودجه خانوارها کوچک میشود و سبد مصرفیشان کوچکتر. سوال اینجاست که چه زمانی سطح مبادلات اقتصادی به میزان پیش از شیوع ویروس کرونا باز خواهد گشت. انتظار برای کشف واکسن کرونا به همین دلیل است که تنها در صورت این احساس امنیت است که همه به بازارها بازخواهند گشت. بازارهای سهام اقتصاد جهانی شده به هر خبر مثبتی درباره واکسن واکنش نشان میدهند چون همه فعالان اقتصادی میدانند اهمیت کشف واکسن کرونا در احیای سطح فعالیتهای اقتصادی است.
تا زمانی که نمیدانیم چه وقت امنیتی که در سال گذشته در مبادلات اقتصادی وجود داشت بازخواهد گشت، شاهد ادامه یافتن بحران اقتصادی و اختلال در دادوستدها هستیم. اینجا هم زیرساختهای اقتصادی و ارتباطی جوامع میزان آسیبپذیری آنها را تا حدی تعیین میکنند. بهعنوان مثال جوامعی که در آنها شبکههای آنلاین فروش کالا و خدمات وجود دارد و زیرساختهای انتقال داده و دیتا قوی هستند این امکان را داشته و دارند که دادوستد اقتصادی را به فضای مجازی منتقل کنند. در این کشورها بازارها با اختلال کمتری به کار خود ادامه دادهاند. بازارها هنوز میتوانند بر اساس تعامل عرضه و تقاضا، قیمت کالاها و خدمات را تعیین کنند و بنگاهها به ارائه خدمات و کالا و کارآفرینی و پرداخت دستمزد مشغولند. اما کشورهایی که به دلایل مختلف این زیرساختهای ارتباطی را توسعه ندادهاند، شاهد اختلال بیشتری در بازارهای مصرفی هستند؛ بازارهایی که ادامه و دوام کارکردشان به معنای تضمین گسترش بیچون و چرای آلودگی به ویروس کرونا در جامعه است و امواج مختلف مرگ و میر را تجربه خواهند کرد.
گرچه تمام اقتصادهای جهان شریک حس نگرانی و عدم قطعیت درباره آینده هستند، ولی اقتصادهای در حال توسعه و متکی بر صادرات مواد اولیه با بحرانی عمیقتر از سایر اقتصادها دست و پنجه نرم میکنند. از یکسو نبود زیرساختهای اقتصادی، آسیبپذیرترشان کرده است و از سوی دیگر رکود اقتصادی کشورهای توسعه یافته برای آنها به معنای از دست دادن تنها منبع درآمد ممکن است. اگر اقتصادهای توسعهیافته منتظر کشف واکسن هستند، این اقتصادهای در حال توسعه باید منتظر احیای اقتصادهای توسعهیافته برای گذر از بحران ناشی از رکود اقتصادی باشند. چه کسی فکرش را میکرد روزی در دنیا گردش چرخ اقتصاد معطل این باشد که خریدار و فروشنده بتوانند دوباره یکدیگر را بیابند تا مبادله صورت بگیرد و بازارها دوباره شکل بگیرند.