![بازدید سرزده پزشکیان از یک سازمان دولتی/ گله رئیسجمهوری از وضعیت این پروژهها بازدید سرزده پزشکیان از یک سازمان دولتی/ گله رئیسجمهوری از وضعیت این پروژهها](/files/fa/news/1403/6/1/558452_834.jpg)
به گزارش می متالز، بر خلاف نفت و گاز، زغالسنگ در عمده نقاط دنیا یافت و در بیش از 50 کشور دنیا استخراج میشود. ایالات متحده آمریکا، با در دست داشتن بیش از 22 درصد تولید جهانی زغالسنگ، در رتبه نخست و کشور چین نیز با تولید 21 درصد زغالسنگ جهان، در رتبه دوم تولید قرار دارد. در مجموع از کل تولید زغالسنگ جهان، 75.6 درصد آن حرارتی و 13 درصد آن ککشو است. زغالسنگ ککشو، ماده اولیه تولید کک متالورژی است که در کورههای بلند فولادسازی برای تولید فولاد بهکار میرود. در فرآیند تولید فولاد به روش کورهبلند، کربن موجود در کک، با جذب اکسیژن موجود در اکسید سنگ آهن، به تولید آهن خالص کمک میکند. از همین رو، میزان کربن موجود در کک حاصل از زغالسنگ ککشو و عدم وجود ناخالصیهایی نظیر خاکستر، رطوبت و گوگرد، اهمیت فراوانی دارد؛ چرا که با افزایش میزان ناخالصی، ارزش حرارتی کک کاهش یافته و در نهایت بازده تولید فولادسازی افت پیدا میکند. زغالسنگ ککشوی مرغوب، حاوی 18 تا 25 درصد مواد فرار و حداکثر 11 درصد خاکستر است. زغالسنگ ککشوی خامی که از معدن استخراج شده، دارای ناخالصی است و طی مرحلهای که فرآوری یا زغالشویی نام دارد، به کنسانتره زغالسنگ ککشو تبدیل میشود. فرآوری زغالسنگ ککشو، شامل مراحلی نظیر خردایش، فرآوری زغالسنگ درشتدانه و ریزدانه، آبگیری و جداسازی باطلهها است. کک متالورژی در کورههای ککسازی با استفاده از کنسانتره زغالسنگ ککشو تولید میشود.
براساس آمار سال 92 ذخایر قطعی زغالسنگ ایران 1.13 میلیارد تن است که 870 میلیون تن آن از نوع زغالسنگ متالورژیکی و مابقی از نوع زغالسنگ حرارتی است. در حالی که اغلب ذخایر زغالسنگ جهان، از نوع حرارتی است، بیشترین تولید زغالسنگ کشورمان، به زغالسنگ ککشو اختصاص دارد. حجم تولید زغالسنگ متالورژیکی در کشورمان، حدود 0.3 درصد از تولید جهانی است. ایران به عنوان تولیدکننده مهم زغالسنگ ککشو در خاورمیانه، سالهاست که به صادرات زغالسنگ مشغول است. نمودار 1، صادرات زغالسنگ ککشوی ایران را نشان میدهد.
همانطور که در نمودار مشاهده میشود، بیشترین حجم صادرات، مربوط به پیش از دوره تحریمها، در سال 1392 بوده است. در این سال، بیش از 281 هزار تن زغالسنگ ککشو، راهی بازارهای جهانی شد. متوسط حجم صادرات 4 سال گذشته کشورمان، حدود 210 هزار تن بوده است. کاهش 27 درصدی مشاهده شده در سالهای 1393 و ادامه این روند نزولی در سال 1394، به علت تشدید تحریمهای بینالمللی بوده که امکان صادرات را برای کشورمان با چالشهایی روبهرو کرده بود. همچنین ملاحظه میشود که با انعقاد توافق برجام، دوباره صادرات رونق گرفت؛ بهطوری که صادرات سال گذشته نسبت به سال 1394، حدود 18 درصد رشد داشت.