مرز جدید رقابت بر سر مواد معدنی حیاتی

‌می‌متالز - با افزایش نیاز جهانی به فلزات و مواد معدنی حیاتی برای فناوری‌های نوین، خودرو‌های برقی و صنایع پیشرفته، توجه کشور‌ها به منطقه قطب شمال (آرکتیک) جلب شده است؛ منطقه‌ای که اگرچه ذخایر عظیم و دست‌نخورده‌ای از مواد معدنی دارد، اما به‌دلیل محیط‌ زیست بسیار شکننده‌اش همواره از فعالیت‌های معدنی گسترده دور مانده بود.

به گزارش می‌متالز، کشور‌هایی مانند روسیه، آمریکا، کانادا، دانمارک و نروژ در تلاش‌اند با توسعه استخراج و فرآوری مواد معدنی در آرکتیک، وابستگی خود به چین را که بازیگر مسلط این بازار است کاهش دهند. تغییرات اقلیمی و آب شدن یخ‌ها، به‌ ویژه در گرینلند، دسترسی به منابعی را ممکن کرده که پیش‌تر استخراج آنها غیرعملی یا بسیار پرهزینه بود.

گرینلند اکنون به‌ عنوان یکی از مهم‌ترین مناطق بالقوه برای فلزات پایه، عناصر نادر خاکی، اورانیوم و مواد استراتژیک شناخته می‌شود. این موضوع حتی به بحث‌های سیاسی بزرگی دامن زده؛ به‌طوری که دونالد ترامپ بار دیگر بر اهمیت «حیاتی» گرینلند برای امنیت ملی آمریکا تأکید کرده، هرچند مقامات گرینلند فروش این سرزمین را رد کرده‌اند. در همین راستا، شرکت‌های معدنی و حتی دولت آمریکا به‌ دنبال سرمایه‌گذاری مستقیم در پروژه‌های عناصر نادر این منطقه هستند.

کانادا نیز در چارچوب برنامه‌های جدید ملی‌سازی و تقویت حاکمیت منابع، به‌ دنبال توسعه زیرساخت‌ها و استخراج مواد معدنی در شمال کشور است، در حالی که روسیه با برنامه «آرکتیک ۲۰۳۵» و توسعه ناوگان یخ‌شکن هسته‌ای، حضور خود را در این منطقه استراتژیک تقویت می‌کند. نروژ هم به سراغ استخراج بستر دریا رفته، اگرچه فشار‌های زیست‌محیطی فعلاً این برنامه‌ها را متوقف کرده است.

در مجموع، با شدت گرفتن رقابت ژئوپلیتیکی و نگرانی کشور‌ها از امنیت انرژی و منابع، آرکتیک به خط مقدم جدید رقابت بر سر مواد معدنی حیاتی تبدیل شده است؛ رقابتی که در کنار منافع اقتصادی و راهبردی، خطرات جدی زیست‌محیطی را نیز به همراه دارد.

منبع: ایفنا