عبور از تولید اسلب تجاری؛ چرا فولاد هرمزگان باید به سمت فولاد‌های پیشرفته حرکت کند؟

‌می‌متالز - صنعت فولاد ایران در آستانه یک تصمیم راهبردی قرار گرفته است؛ تصمیمی که می‌تواند مسیر آینده این صنعت را از تداوم تولید کم‌ارزش و انرژی‌بر، به سمت خلق ارزش‌افزوده بالا و حضور مؤثر در زنجیره‌های فناورانه جهانی تغییر دهد.

به گزارش می‌متالز، در شرایطی که ایران با ظرفیتی نزدیک به ۵۰ میلیون تن در سال، یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان فولاد آسیا به شمار می‌رود، آمار‌ها نشان می‌دهد تولید واقعی فولاد کشور در عمل به حدود ۳۰ میلیون تن محدود شده است؛ شکافی نزدیک به ۴۰ درصد که ریشه‌های آن را باید در محدودیت‌های انرژی، تحریم‌های بین‌المللی و رکود بازار داخلی جست‌و‌جو کرد.

کارشناسان معتقدند ادامه مسیر توسعه کمّی و افزایش ظرفیت فولاد خام، دیگر نه اقتصادی است و نه با واقعیات امروز صنعت فولاد هم‌خوانی دارد. در چنین فضایی، پرسش اصلی دیگر «چقدر فولاد تولید کنیم؟» نیست، بلکه «چه نوع فولادی باید تولید شود؟» است. پاسخی که بسیاری از تحلیلگران بر آن اتفاق‌نظر دارند، حرکت به سمت تولید فولاد‌های پیشرفته و ویژه است؛ مسیری که ضرورتی راهبردی برای بقا و رقابت‌پذیری صنعت فولاد ایران محسوب می‌شود.

تغییر منطق فولادسازی؛ از کمیت به کیفیت

صنعت فولاد ایران طی سه دهه گذشته عمدتاً بر تولید محصولات پایه‌ای نظیر میلگرد، بیلت، بلوم و اسلب متمرکز بوده است؛ محصولاتی که به انرژی ارزان بسیار وابسته‌اند و حاشیه سود محدودی در بازار‌های جهانی دارند. این مدل سنتی فولادسازی، در سال‌های گذشته و در شرایط وفور نسبی انرژی و رونق ساخت‌وساز داخلی، پاسخ‌گو بود، اما امروز به مانعی جدی در برابر بهره‌وری و سودآوری تبدیل شده است.

محدودیت‌های شدید گاز و برق، به‌ویژه در فصل زمستان، قیمت‌گذاری دستوری، رقابت منفی میان فولادسازان و نبود پیوند مؤثر با صنایع پایین‌دستی از جمله خودروسازی، نفت و گاز، لوازم‌خانگی و انرژی‌های نو، باعث شده رشد فولاد کشور بیشتر کمّی باشد تا کیفی. این در حالی است که در سطح جهانی، فولاد دیگر صرفاً یک کالای حجیم و ساختمانی نیست، بلکه به ماده‌ای مهندسی‌شده، هوشمند و متناسب با نیاز صنایع پیشرفته تبدیل شده است.

منبع: فولاد هرمزگان