به گزارش میمتالز، در جهان سازههای عظیم فولادی، جایی که هر تغییر کوچک مستلزم جابهجایی کوههاست، «جسارت تغییر» بالاترین دارایی یک مجموعه است. شرکتها معمولاً با اتکا به سایهی بزرگان رشد میکنند، اما وقتی سازهای به بلوغ میرسد، زمان آن است که مرزهای خود را بازتعریف کند و پروازی مستقل را آغاز نماید.
داستان فولاد و نورد سبا، فراتر از یک تغییر ساختار اداری، قصهی گذار از «یک بخش» به «یک کل» است؛ روایتی از یک جراحی موفق در کالبد صنعت که نشان داد چابکی، نه در وسعت خاک و ماشین، بلکه در اندیشهی مدیریت و تصمیمسازی جسورانه نهفته است. در گفتوگوی اختصاصی ایراسین با قاسم خوشدل پور، مدیرعامل شرکت فولاد و نورد سبا به سراغ فرماندهی این کشتیِ تازهنفس رفتیم تا از رویاهایی بگوید که قرار است «سبا» را به الماسی در درخشانترین جایگاه صنعت فولاد ایران تبدیل کند.

مدیرعامل شرکت فولاد و نورد سبا با تشریح مسیر شکلگیری و تحول این مجموعه صنعتی گفت: دو تاریخ ۲۷ و ۲۸ خرداد را باید به عنوان نقاط عطف در تاریخ سازمانی فولاد و نورد سبا دانست؛ دو رویدادی که مسیر این مجموعه را از یک پروژه صنعتی تا تبدیل شدن به یک شرکت مستقل و اثرگذار در گروه فولاد مبارکه رقم زد.
قاسم خوشدلپور با اشاره به ریشههای شکلگیری این مجموعه اظهار کرد: در اواسط دهه ۷۰ و در سالهای ۱۳۷۵ و ۱۳۷۶، مدیران وقت شرکت ذوب آهن اصفهان با توجه به مسئولیتی که در توسعه صنعت فولاد کشور داشتند، تصمیم گرفتند واحدی مدرن برای تولید ورق گرم با فناوری روز دنیا ایجاد کنند. نتیجه این تصمیم، طراحی و اجرای پروژه «نورد ۲۰۰۰» بود؛ پروژهای که امروز با نام فولاد و نورد سبا شناخته میشود.
وی ادامه داد: در آن زمان برنامهریزی شد که این مجموعه با فناوری پیشرفته شرکت دانیلی ایتالیا و با هدف تولید ورق گرم احداث شود. این پروژه سرانجام در بهمن سال ۱۳۸۱ به مرحله بهرهبرداری رسید و نخستین ذوب در آن انجام شد. ظرفیت اولیه این مجموعه حدود ۷۰۰ هزار تن در سال بود و از همان زمان فعالیت خود را با نام «فولاد سبا» آغاز کرد.
خوشدلپور درباره انتخاب نام این مجموعه نیز توضیح داد: مدیران وقت ذوب آهن برای نامگذاری این مجتمع صنعتی با تفأل به قرآن کریم به سوره «سبأ» رسیدند و نام «فولاد سبا» را برای آن انتخاب کردند. از همان زمان، این مجتمع در بخشی از اراضی ذوب آهن اصفهان فعالیت خود را آغاز کرد و به تدریج به یکی از واحدهای مهم تولید ورق گرم کشور تبدیل شد.
مدیرعامل فولاد و نورد سبا با اشاره به یکی از مهمترین تحولات این مجموعه افزود: نقطه عطف دوم در تاریخ سبا به سال ۱۳۸۵ بازمیگردد. در ۲۸ خرداد آن سال، با تصمیم حاکمیتی در سطح وزارت صنعت، معدن و تجارت، مقرر شد این مجموعه به گروه فولاد مبارکه ملحق شود.
به گفته وی، در آن مقطع فولاد مبارکه به عنوان بزرگترین تولیدکننده فولاد تخت کشور به بلوغ مدیریتی و صنعتی رسیده بود و پیوستن سبا به این مجموعه میتوانست مسیر دستیابی به ظرفیتهای بالاتر تولید را هموار کند.
خوشدلپور ادامه داد: بر همین اساس، در ۲۸ خرداد سال ۱۳۸۵ ناحیه فولادسازی و ریختهگری پیوسته سبا به عنوان پنجمین ناحیه فولاد مبارکه به این شرکت ملحق شد و مالکیت آن به فولاد مبارکه انتقال یافت.

وی با اشاره به تحولات پس از این الحاق گفت: از همان زمان فولاد مبارکه با اجرای سیاستهای مدیریتی خود، از جمله تزریق نیروهای مدیریتی، استقرار سیستمهای مدیریتی و اجرای طرحهای توسعه، مسیر رشد این مجموعه را هموار کرد.
مدیرعامل فولاد و نورد سبا افزود: در نتیجه این رویکرد، ظرفیت تولید این مجتمع که در ابتدا ۷۰۰ هزار تن بود، به تدریج افزایش یافت. در دهه ۹۰ نیز پروژه توسعه سبا با هدف دستیابی به ظرفیت تولید بیش از یک میلیون تن ورق گرم تدوین و اجرا شد.
وی ادامه داد: این پروژهها در سالهای پایانی دهه ۹۰ به مرحله اجرا رسید و در نهایت سبا توانست از ظرفیت اسمی پس از توسعه عبور کند؛ به طوری که سال گذشته تولید این مجموعه از مرز یک میلیون و ۶۰۰ هزار تن عبور کرد.
خوشدلپور با اشاره به تحولات ساختاری اخیر در این مجموعه گفت: با رشد و توسعه گروه فولاد مبارکه و تبدیل آن به یک هلدینگ بزرگ صنعتی، ضرورت مدیریت چابکتر داراییها و شرکتهای زیرمجموعه بیش از پیش احساس شد.
وی توضیح داد: به همین دلیل در ۲۷ خرداد سال ۱۴۰۲ شرکت «مجتمع فولاد و نورد سبا اصفهان» به صورت رسمی تأسیس شد و فرآیند استقلال این مجموعه از فولاد مبارکه آغاز شد.
به گفته مدیرعامل فولاد و نورد سبا، طی سالهای ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳ اقدامات گستردهای برای آمادهسازی زیرساختهای این استقلال انجام شد و در نهایت در ابتدای سال ۱۴۰۴ با دستور دکتر زرندی مدیرعامل محترم گروه فولادمبارکه استقلال کامل این شرکت محقق شد که به نمایندگی از هیات مدیره، مدیران و کارکنان شرکت فولاد و نورد سبا از تصمیم جسورانه ایشان نهایت تشکر را دارم چراکه با اتخاذ این تصمیم مدبرانه شرکت فولاد و نورد سبا عملا پا در مسیر بالندگی گذاشت.
وی افزود: در این فرآیند، تمامی ارکان حاکمیت شرکتی از جمله سیستمهای مالی، بازرگانی، خرید، فروش و ساختارهای مدیریتی به صورت مستقل شکل گرفت.
خوشدلپور با اشاره به پیچیدگیهای این فرآیند گفت: جدا شدن یک مجموعه صنعتی از دل یک شرکت بزرگ، شباهت زیادی به یک عمل جراحی پیچیده دارد؛ همانند جدا کردن دو موجود به هم پیوسته که نیازمند دقت، ظرافت و برنامهریزی دقیق است.
وی ادامه داد: با تلاش مجموعه کارکنان و مدیران سبا، این فرآیند با کمترین آسیب انجام شد و خوشبختانه نه تنها خللی در روند تولید ایجاد نشد، بلکه این مجموعه توانست در سال گذشته رکوردهای جدیدی نیز به ثبت برساند.
مدیرعامل فولاد و نورد سبا گفت: در سال گذشته رکوردهای سهگانه تولید در بخشهای فولاد خام، مهندسی و ورق گرم در این مجموعه به ثبت رسید و عملکرد تولیدی سبا در مقایسه با سالهای گذشته بهبود چشمگیری داشت.
وی با اشاره به توسعه فعالیتهای تجاری این شرکت نیز اظهار کرد: در حالی که در ابتدای استقلال برنامهای برای صادرات در سال اول فعالیت نداشتیم، اما از ماه پنجم سال گذشته صادرات ورق گرم را آغاز کردیم و درآمد ارزی برای شرکت ایجاد شد.
خوشدلپور افزود: این موضوع نشان داد که استقلال سبا میتواند فرصتهای جدیدی در حوزه بازاریابی و توسعه بازارهای داخلی و خارجی برای این مجموعه فراهم کند.
مدیرعامل فولاد و نورد سبا با اشاره به شرایط خاص اقتصادی و صنعتی سال گذشته گفت: استقلال این شرکت در شرایطی رقم خورد که کشور با چالشهایی از جمله رکود اقتصادی، محدودیتهای انرژی و شرایط خاص منطقهای روبهرو بود.
وی افزود: با این حال این تجربه نشان داد که تصمیم به استقلال سبا تصمیمی درست بوده است؛ زیرا این شرکت توانست با چابکی بیشتری فعالیتهای خود را مدیریت کند و حتی در شرایط دشوار نیز تولید و فعالیت خود را بدون وقفه ادامه دهد.
خوشدلپور با اشاره به مأموریت این شرکت در گروه فولاد مبارکه گفت: بر اساس راهبردهای کلان گروه فولاد مبارکه، فولاد و نورد سبا به عنوان قطب تولید ورقهای ویژه در این گروه تعریف شده است.
وی ادامه داد: این موضوع فرصت مهمی برای توسعه محصولات خاص، افزایش ارزش افزوده و حضور در بازارهای جدید برای این مجموعه فراهم میکند.
مدیرعامل فولاد و نورد سبا با اشاره به برنامههای توسعهای این شرکت گفت: پس از استقلال، فضای جدیدی برای تعریف و اجرای پروژههای توسعهای در سبا ایجاد شده است.
وی افزود: در سالهای اخیر حدود ۷۵۰ میلیارد تومان پروژه توسعهای در این مجموعه اجرا شد، اما پس از استقلال روند سرمایهگذاری شتاب بیشتری گرفته است.
خوشدلپور تصریح کرد: تنها در حوزه تحول دیجیتال برای سال جاری حدود ۸۰۰ میلیارد تومان بودجه در نظر گرفته شده و چند پروژه کلان نیز در حوزه تولید و توسعه زیرساختها تعریف شده است.
وی با اشاره به رویکرد فناورانه این شرکت گفت: یکی از محورهای اصلی توسعه در فولاد و نورد سبا حرکت به سمت هوشمندسازی فرآیندها، استفاده از هوش مصنوعی و توسعه مدلهای دیجیتال است.
مدیرعامل فولاد و نورد سبا افزود: پروژههای متعددی در حوزه یادگیری ماشین، هوش مصنوعی، رباتیک و دوقلوی دیجیتال در این مجموعه تعریف شده و در حال اجراست.
به گفته وی، یکی از پروژههای مهم در این حوزه هوشمندسازی کورههای قوس الکتریکی و بهینهسازی فرآیند شارژ آهن اسفنجی است که برای نخستین بار در کشور در حال اجراست.
خوشدلپور با اشاره به برنامههای سرمایهگذاری این شرکت گفت: در مجموع میزان سرمایهگذاری پروژهای سبا نسبت به سال گذشته حدود ۳۰ درصد افزایش یافته و در پروژههای کلان نیز رشد سرمایهگذاری به حدود ۹۰ درصد رسیده است.
وی تأکید کرد: بخش مهمی از این پروژهها با هدف کاهش مصرف انرژی، بهینهسازی فرآیندها، نوسازی تجهیزات و افزایش بهرهوری طراحی شده است.
مدیرعامل فولاد و نورد سبا با اشاره به چشمانداز آینده این شرکت گفت: با توجه به برنامههای توسعهای، افزایش ظرفیت تولید، ورود به بازارهای صادراتی و حرکت به سمت هوشمندسازی، فولاد و نورد سبا میتواند نقش مهمی در تحقق اهداف کلان گروه فولاد مبارکه ایفا کند.
وی در پایان اظهار کرد: هدف ما این است که سبا به عنوان یکی از شرکتهای پیشرو در صنعت فولاد کشور و یکی از بازیگران مهم در بازار منطقهای ورق گرم شناخته شود و بتواند سهم قابل توجهی در تحقق چشماندازهای توسعهای گروه فولاد مبارکه داشته باشد.