به گزارش میمتالز، محمدمسعود سمیعینژاد، معاون وزیر صمت و رئیس هیات عامل ایمیدرو، روز سهشنبه ۰۶ آبانماه پس از افتتاح نمایشگاه بینالمللی فولاد ۱۴۰۴، با حضور در پاویون گروه فولاد مبارکه، از غرفههای شرکتهای زیرمجموعه این گروه بزرگ صنعتی بازدید کرد و ضمن بازدید، حرکت صنعت فولاد کشور به سمت تولید فولاد سبز و به کارگیری نوآوری در تولید محصولات متنوع فولادی را ضروری دانست.
وی با بیان اینکه توسعه پایدار و کاهش اثرات زیستمحیطی باید در اولویت صنعت فولاد قرار گیرد، بر اهمیت استفاده از فناوریهای نوین و روشهای تولید سازگار با محیط زیست تأکید کرد و گفت: این رویکرد میتواند به افزایش رقابتپذیری صنعت فولاد ایران در بازارهای جهانی کمک کند و منجر به تحقق اهداف توسعه پایدار در این صنعت شود.
سعید زرندی، مدیرعامل گروه فولاد مبارکه نیز در این بازدید، به معرفی فعالیتهای شرکتهای زیرمجموعه گروه فولاد مبارکه پرداخت و نقش هریک از آنها در زنجیره تولید فولاد را مهم و حیاتی توصیف کرد.
سعید زرندی، مدیرعامل گروه فولاد مبارکه، در حاشیه برگزاری نمایشگاه بینالمللی فولاد ۱۴۰۴، به تشریح چشمانداز گروه فولاد مبارکه در افق ۱۴۱۴ پرداخت و درباره برنامههای راهبردی این گروه صنعتی گفت: گروه فولاد مبارکه در حال حاضر بر اساس شش جهتگیری کلیدی فعالیت میکند و پروژههای مهمی در چارچوب این راهبردها در دست بررسی و اجراست؛ این شش جهتگیری، نقشه راه ما برای شکلدهی به آینده فولاد مبارکه را ترسیم میکند.
زرندی در توضیح نخستین جهتگیری گروه فولاد مبارکه گفت: اولین و شاید مهمترین محور راهبردی ما توسعه ساحلی با تمرکز بر محصولات ویژه (ارزشافزوده بالا) است. نگاه ما این است که بار دیگر به حوزه سرمایهگذاری در صنعت فولاد بازگردیم، اما این بار با تمرکز ویژه بر فولادهای پیشرفته و محصولات پاییندستی، بهخصوص در حوزه ورق سرد.
او ادامه داد: با تأکیدات رئیسجمهوری، قصد داریم این توسعهها را از مسیر مناطق ساحلی دنبال کنیم تا همزمان از ظرفیتهای دریایی کشور نیز بهرهبرداری شود.
زرندی درباره دومین جهتگیری استراتژیک گروه فولاد مبارکه توضیح داد: یکی دیگر از محورهای کلیدی ما تعالی عملیات و تولید سبز با توسعه نوآوری و فناوریهای هوشمند است. ما معتقدیم بهرهوری باید در تمامی ارکان گروه نهادینه شود تا بتوانیم فولادی تولید کنیم که نهتنها دوستدار محیط زیست است، بلکه رقابتپذیری بالایی در بازارهای داخلی و بینالمللی دارد.
زرندی درباره سومین جهتگیری استراتژیک توضیح داد: موضوع سوم، توسعه سرمایهگذاریهای فرامرزی و ارتقای جایگاه جهانی فولاد مبارکه با گسترش بازارهای صادراتی است که اکنون بهعنوان یک راهبرد جدی در دستور کار ما قرار دارد. در این چارچوب، هدف ما تقویت سرمایهگذاریهای خارجی و ارتقای توان صادراتی گروه فولاد مبارکه است تا حضورمان در بازارهای جهانی مستحکمتر شود.
زرندی با اشاره به رویکرد تازه گروه فولاد مبارکه در تنوعبخشی به سرمایهگذاریها گفت: یکی دیگر از محورها، متنوعسازی و توسعه کسبوکارهای جدید است. حدود ۲۰ درصد از سرمایهگذاریهای آینده ما قرار است خارج از حوزه فولاد باشد و یکی از اولویتهای اصلی ما حوزه انرژی است.
او ادامه داد: ما سرمایهگذاری در میدانهای گازی را آغاز کردهایم و همزمان مطالعاتی درباره توربینهای بادی و هیدروژن در حال انجام است. هدف نهایی ما، ایجاد یک زون جدید برای کسبوکارهای آینده، یا همان «نیوبیزینسها» است که بتواند رشد پایدار و تنوع درآمدی گروه را تضمین کند.
زرندی در ادامه با اشاره به ضرورت تحول در ساختار مدیریتی گروه فولاد مبارکه گفت: ارتقای نظام حکمرانی، چابکی و همافزایی در گروه یکی از اصلیترین محورهای ما در دوره جدید است. فولاد مبارکه طی سالهای گذشته با تلاش مدیران پیشین به یکی از بزرگترین و مؤثرترین بنگاههای صنعتی کشور تبدیل شده، اما امروز برای پاسخ به اقتضائات جدید، نیازمند بازطراحی ساختار و چابکسازی هستیم تا انسجام و بهرهوری بیشتری به دست آوریم.
او افزود: در همین راستا، تعدادی از شرکتهای زیرمجموعه در حال ادغام یا انحلال هستند و در مقابل، هلدینگهای تخصصی جدیدی در حال شکلگیریاند. بهزودی هلدینگ انرژی گروه فولاد مبارکه راهاندازی خواهد شد. همچنین هلدینگهای معدنی و مالی نیز شکل گرفته و ساختارهای مدیریتی تازهای در حال استقرار است.
زرندی در توضیح ششمین جهتگیری راهبردی فولاد مبارکه گفت: توسعه دانش و فناوری بومی طراحی و ساخت صنعت فولاد است. نگاه ما به آینده این است که فولاد مبارکه دیگر صرفاً تولیدکننده فولاد نباشد، بلکه به تولیدکننده فناوری تبدیل شود. این موضوع را یک اولویت استراتژیک و آیندهساز میدانیم.
مدیرعامل فولاد مبارکه با اشاره به جایگاه ویژه این مجموعه در صنعت کشور افزود: اکنون فولاد مبارکه حدود یکسوم فولاد ایران را تولید میکند، اما هدف ما این است که به مرحلهای برسیم که دانش فنی، طراحی و لایسنس تولید فولاد را خودمان توسعه دهیم. در همین راستا، همکاریهای نزدیکی با دانشگاههای کشور، بهویژه دانشگاههای استان اصفهان آغاز کردهایم و در حال امضای تفاهمنامههای مشترک با مراکز علمی هستیم تا بتوانیم به تولید پتنتها و لایسنسهای بومی در حوزه فولاد دست یابیم و فولاد مبارکه را به یک مرجع فناورانه در صنعت فولاد منطقه تبدیل کنیم.
زرندی در تشریح وضعیت پروژههای جاری گروه فولاد مبارکه گفت: در حال حاضر بیش از ۶.۸ میلیارد یورو پروژه در دست اجرا داریم و یکی از مأموریتهای اصلی ما اولویتبندی و تکمیل این پروژههاست. برخی از این طرحها بهویژه در حوزه زیرساخت، با جدیت در حال پیشرفت است و نگاه راهبردی جدید گروه نیز بهطور همزمان در آنها اعمال شده تا اثربخشی سرمایهگذاریها افزایش یابد.
وی فهرست پروژههای کلان سال جاری را احداث خط نورد گرم ۲، خط اسیدشویی و نورد پیوسته سرد (PLTCM)، خط کلاف رنگی ویژه لوازمخانگی، خط نورد ورق آلیاژی (الکتریکی و DP)، نیروگاه سیکل ترکیبی ۹۱۴ مگاواتی و نیروگاه خورشیدی ۶۰۰ مگاواتی برشمرد و گفت: همچنین پروژههای ارزیابی ایجاد مجتمعهای تخصصی شرق، غرب و جنوب از طریق ادغام یا اکتساب، طراحی مدل ارزیابی و جایگاه استراتژیک شرکتهای گروه، تحول دیجیتال و بهکارگیری هوش مصنوعی و توسعه بازارهای صادراتی نیز در دستور کار قرار دارند.
وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به اقدامات فولاد مبارکه در زمینه مدیریت منابع آب گفت: در حوزه خودکفایی آب، گامهای بلندی برداشتیم و عملاً وابستگی خود به رودخانه زایندهرود را از بین بردهایم. امیدواریم زایندهرود هرچه زودتر احیا شود و ما وظیفه خود را انجام دادهایم که نتایج آن قابلمشاهده است. بهزودی نیز پروژه انتقال آب از دریا که با راهبری فولاد مبارکه اجرا شده، به بهرهبرداری رسمی خواهد رسید.
زرندی در ادامه درباره وضعیت تأمین انرژی برق اظهار کرد: در بخش برق نیز با وجود محدودیتهای موجود، سرمایهگذاریهای قابلتوجهی انجام دادهایم و پیشبینی میکنیم تا پایان سال ۱۴۰۴، برای سال ۱۴۰۵ با بحران برق مواجه نباشیم.
مدیرعامل گروه فولاد مبارکه با اشاره به سیاستهای جدید صادراتی این مجموعه گفت: با تدبیر وزیر محترم صنعت، معدن و تجارت، بخشی از محصولات فولادی مجوز عرضه در تالار دوم بورس کالا را دریافت کردهاند که این اقدام نقش مهمی در تقویت صادرات دارد. بر اساس برنامهریزیها، ما متعهد به تحقق ۱.۲ میلیارد دلار صادرات هستیم.
او افزود: در همین راستا، راهاندازی سرویسسنترهای خارج از کشور را آغاز کردهایم و نخستین مرکز جدید فعالیت خود را شروع کرده است. هدف ما این است که با آمادهسازی پلتفرمی مبتنی بر ظرفیت ۴.۲ میلیون تن نورد گرم ۲، زمینه صادرات پایدار و منسجم محصولات فولادی را فراهم کنیم.
زرندی در پایان گفت: هدف نهایی ما این است که فولاد مبارکه نهتنها از نظر حجم تولید خام، بلکه از منظر ارزشافزوده و مارکتکپ نیز در جمع ۲۰ فولادساز برتر جهان قرار گیرد. برای رسیدن به این هدف، الگوهایی از گروههای بزرگ جهانی مانند پوسکو را بررسی کردهایم و با دقت مسیر پیشرفت خود را طراحی میکنیم تا فولاد مبارکه، بهعنوان یک برند ملی، در حوزه فناوری و نوآوری صاحب سبک و متمایز شود.
در این رویداد، در پاویون گروه فولاد مبارکه پنل «استراتژی نوآورانه و نقش صندوق سرمایهگذاری خطرپذیر» با حضور محمدرضا شریفی، سرپرست معاونت استراتژی و توسعه فناوری گروه فولاد مبارکه و شهرام عباسی، مدیرعامل صندوق خطرپذیر فولاد مبارکه، پنل «محدودیت انرژی در صنعت فولاد»، با حضور یاسر حاجیحیدری، مدیر ارشد کنترل کیفیت و پایداری فولاد مبارکه و سیدامیر طباطبائیان، مدیر انرژی و سیالات فولاد مبارکه و همچنین پنل تخصصی استراتژی شرکت فولاد و نورد سبا در توسعه سبد محصولات به منظور کمک به محیط زیست با ارائه بهمن خلیلی مدیر ارشد بهرهبرداری و آرش حاجیپور مدیر تکنولوژی شرکت فولاد و نورد سبا برگزار شد. علاوه بر این، تفاهمنامه همکاری میان صندوق سرمایهگذاری خطرپذیر فولاد مبارکه و فولاد هرمزگان با محوریت استراتژی نوآوری فولاد مبارکه و همچنین تفاهمنامه همکاریهای مشترک میان هلدینگ آتیهفولاد نقشجهان و گروه سرمایهگذاری توکافولاد به امضا رسید. همچنین آیین رونمایی از سامانههای «متیلمارکت» و «هوش تجاری» (سامانه برخط خردهفروشی محصولات گروه فولاد مبارکه و سامانه هوش تجاری هلدینگ فولاد متیل) نیز برگزارشد.
محمدرضا شریفی، سرپرست معاونت استراتژی و توسعه فناوری گروه فولاد مبارکه، در پنل «استراتژی نوآورانه و نقش صندوق سرمایهگذاری خطرپذیر» در نمایشگاه فولاد کیش:
آینده صنعت فولاد بدون بهرهگیری از فناوریهای نو و ایجاد زیستبوم نوآوری، مسیری سخت و پرریسک خواهد داشت. فولاد مبارکه با هدف ارزشآفرینی فناورانه در حال گسترش فعالیتها در حوزه کسبوکارهای نو است.
نوآوری امروز در چشمانداز فولاد مبارکه جایگاه ویژهای پیدا کرده و برای آن زیستبومی شکل گرفته است که بازیگران مختلف در آن مشارکت دارند؛ این زیستبوم تنها به شرکتها محدود نیست؛ دانشگاهها، مراکز علمی و فناوری و حتی نهادهای حاکمیتی مانند معاونت علمی و فناوری ریاستجمهوری نیز بخشی از این اکوسیستم هستند. هدف اصلی این ساختار، ارزشآفرینی از محل فناوری و حرکت به سوی توسعه کسبوکارهای جدید است.
شرکتهایی مانند فولاد مبارکه برای حفظ پایداری و تداوم توسعه، ناچار به استفاده از تکنولوژیهای جدید در حوزههای مختلف از جمله فولاد سبز، اقتصاد چرخشی، هوش مصنوعی و فناوری اطلاعات هستند. در صورت بیتوجهی به این حوزهها، خطر عقبماندگی و حتی خروج از رقابت وجود دارد.
فولاد مبارکه در سالهای گذشته اقدامات مؤثری در حوزه نوآوری انجام داده و نتایجی نیز به دست آورده است، اما اکنون زمان آن رسیده که دستاوردهای نوآورانه بهصورت ارزش اقتصادی و بازگشت سرمایه برای شرکت و کشور دیده شود.
دنیا پنج نسل نوآوری را پشت سر گذاشته و امروز نوآوری باید با محوریت ایجاد ارزش فناورانه و همکاری میان همه بازیگران انجام شود. برای تحقق این همکاریها، وجود یک نقطه کانونی هماهنگکننده ضروری است.
ایجاد صندوق سرمایهگذاری خطرپذیر در فولاد مبارکه نمونهای از این نگاه است. این صندوق بهعنوان یک الگو توانسته بازیگران مختلف را گرد هم آورد و راه را برای توسعه کسبوکارهای دانشبنیان در زنجیره فولاد هموار کند. هدف فولاد مبارکه این است که در کنار تولید محصولات با ارزشافزوده بالا، به یکی از پیشگامان توسعه کسبوکارهای نو با محوریت فناوری در صنعت فولاد کشور تبدیل شود.
شهرام عباسی مدیرعامل صندوق سرمایهگذاری خطرپذیر فولاد مبارکه در پنل «استراتژی نوآورانه و نقش صندوق سرمایهگذاری خطرپذیر» در نمایشگاه فولاد کیش:
با تدوین استراتژی نوآوری و حرکت به سمت نوآوری باز، این شرکت ضمن سرمایهگذاری در دهها شرکت دانشبنیان، توانسته مسیر توسعه فناوری در صنعت فولاد را دگرگون کرده و به الگوی ملی در مدیریت نوآوری تبدیل شود.
فولاد مبارکه از یک شرکت صرفاً تولیدمحور عبور کرده و امروز در مسیر خلق ارزشهای نوآورانه قرار گرفته است. این تحول از زمانی آغاز شد که فولاد مبارکه با انجام مطالعات آیندهپژوهی و مقایسه خود با شرکتهای مطرح جهانی، به ضرورت تدوین «استراتژی نوآوری» پی برد.
در این استراتژی، تغییر پارادایم و حرکت به سمت نوآوری باز بهعنوان یک الزام شناسایی شد و در نتیجه، رویکرد «سازمان دوسوتوان» در فولاد مبارکه تثبیت شد؛ سازمانی که همزمان توان حفظ بهرهبرداری پایدار و کشف مسیرهای نوآورانه را داشته باشد.
تجارب جهانی نشان میدهد که ترکیب بهرهبرداری و نوآوری در یک ساختار واحد، اثربخشی لازم را ندارد. به همین دلیل نهادی مستقل برای اکتشاف مسیرهای نوآورانه ایجاد شد که همان صندوق خطرپذیر فولاد مبارکه است. این صندوق پس از اخذ مجوزهای لازم، بهویژه از صندوق نوآوری و شکوفایی، به ابزار مالی اختصاصی مجهز شد و بهصورت جدی وارد سرمایهگذاری شرکتی خطرپذیر شد.
تاکنون بیش از هزار شرکت دانشبنیان در زنجیره ارزش فولاد مبارکه شناسایی شده و نزدیک به ۴۰ شرکت مورد سرمایهگذاری قرار گرفتهاند که آثار مالی و فناورانه قابلتوجهی داشته است.
یکی از چالشهای مسیر «بلوغ پایین اکوسیستم نوآوری کشور» است که برای رفع این چالش، فولاد مبارکه نظام بلوغ ارتباط صنعت و دانشگاه را طراحی و اجرا کرده است. بر این اساس اقدامات اساسی انجام شده که برخی از آنها عبارتاند از: همکاری با ۲۱ دانشگاه بزرگ کشور؛ اجرای طرحهای پژوهشی و صنعتیتوسط حدود ۱۸۰۰ دانشجوی کارشناسیارشد و دکترا در حوزههای مرتبط با کلانروندهای صنعت فولاد؛ انعقاد قرارداد حمایت فناورانه با ۷ پارک علم و فناوری؛ حمایت از دهها هسته نوآور و شرکت نوپای فناور.
در حوزه هوش مصنوعی نیز با بنیاد ملی نخبگان تعامل شکل گرفته و دهها تیم پژوهشی و فناور در راستای توسعه محصولات هوش مصنوعی برای صنایع فولادی مورد حمایت قرار دارند.
فولاد مبارکه تنها سازمان کشور است که بالاترین جایزه مدیریت فناوری و نوآوری را دریافت کرده و در تازهترین ارزیابی انجمن سرمایهگذاری خطرپذیر ایران، برترین صندوق سرمایهگذاری خطرپذیر شرکتی کشور شناخته شده است.
امروز فولاد مبارکه در میانه مسیر است. نه در ابتدای راه و نه در پایان آن. اما نقش پیشتاز و پیشران آن باید به توسعه هرچه بیشتر فناوری در صنایع کشور منجر شود. رسالت فولاد مبارکه خلق آیندهای بهتر برای صنعت فولاد ایران است و این رسالت تنها با تداوم همین رویکرد ممکن خواهد بود.
مدل توسعه فناوری و نوآوری فولاد مبارکه اکنون قابلارائه به سایر صنایع بزرگ کشور است و میتواند نسخهای برای تقویت توان رقابتی و پیشرفت فناورانه ایران باشد.
در پنل تخصصی «محدودیت انرژی در صنعت فولاد» در نمایشگاه سمپوزیوم فولاد ۱۴۰۴ در کیش که با حضور سیدامیر طباطباییان، مدیر انرژی و سیالات گروه فولاد مبارکه و یاسر حاجیحیدری، سرپرست مدیریت ارشد کنترل کیفیت و پایداری این گروه برگزار شد، مدیران گروه فولاد مبارکه به کاهش ۶۸ درصدی دریافت برق از شبکه سراسری، راهبرد خودکفایی انرژی، توسعه نیروگاههای خورشیدی و مدیریت هوشمند تولید بهعنوان نقشه عبور از بحران اشاره کردند.
در این نشست، چالشهای صنعت فولاد در مواجهه با بحران انرژی و راهکارهای فولاد مبارکه برای عبور از آن مورد بررسی قرار گرفت.
فولاد مبارکه چشمانداز خود را بر پایه الگوی ملی بنگاهداری قرار داده و برای تحقق آن، استراتژیهای مشخصی در حوزه انرژی و پایداری تدوین کرده است. در نیمه نخست امسال تولید تختال در گروه فولاد مبارکه ۲.۲ درصد رشد داشته است. با مدیریت صحیح در تقسیم برق، توانستیم علیرغم محدودیتهای شدید انرژی، رشد تولید را رقم بزنیم. در ماههایی که محدودیت نداریم، تولید به رکورد ۸۳۲ هزار تن میرسد؛ اما در مردادماه به دلیل کمبود برق، تولید تا ۵۰ درصد کاهش یافت.
در دورههای محدودیت، برنامهریزی توقف سالیانه را انجام میدهیم تا اثرات منفی را تا حد ممکن کاهش دهیم. در سال جاری از ۱۶ فروردین محدودیتها آغاز شد و در خرداد شدت گرفت؛ در مردادماه حتی میزان برق دریافتی ما از شبکه به نزدیک صفر رسید، اما با این تلاش کردیم تا توقفی در تولید نداشته باشیم.
شرکت بدون تداوم تولید نمیتواند به حیات خود ادامه دهد و برنامهریزی دقیق فولاد مبارکه موجب شد تولید حفظ شود. هر سال به دلیل محدودیتهای انرژی، بالغ بر ۱.۴ میلیون تن از تولید تختال در گروه از دست میرود، اما با سرمایهگذاری در زیرساختهای انرژی و مدیریت هوشمند، توانستهایم سهم خود را در بازار حفظ کنیم.
طی پنج سال گذشته، ایران همواره جزو ۱۰ فولادساز برتر دنیا بوده است و سهم فولاد مبارکه در هشتماهه نخست سال ۲۰۲۵ به ۳۴ درصد رسیده است. این جایگاه حاصل مدیریت علمی، سرمایهگذاری هدفمند و تلاش کارکنان در مسیر پایداری تولید است
بهای انرژی به شکل افسارگسیختهای رشد داشته است. افزایش بیرویه قیمت انرژی، صنایع را با رکود جدی مواجه ساخته و مشکلات متعددی ایجاد کرده است. سیاست فولاد مبارکه از سال ۱۳۹۹ تمرکز بر سرمایهگذاری در خودکفایی صنعت برق بوده است.
فولاد مبارکه در مسیر انرژی پاک گامهای عملی برداشته است. پروژه نیروگاه خورشیدی یکی از طرحهای مهم ماست که با اجرای آن میزان برق خودتأمین در فولاد مبارکه دو برابر شده است. هدفگذاری کردهایم تا درصد بیشتری از برق موردنیاز گروه را از منابع داخلی خود تأمین کنیم.
دریافت برق ما از شبکه سراسری نسبت به سال گذشته ۶۸ درصد کاهش یافته است. اگر نیروگاههای خودتأمین را نداشتیم، صنعت فولاد با آسیبهای جدی مواجه میشد. در برخی ماهها که امکان تولید داریم، تلاش میکنیم رکوردهای جدید ثبت کنیم تا بخشی از محدودیتهای دیگر ماهها جبران شود. گاهی در سال تنها سه ماه شرایط مطلوب تولید داریم.
بازنگری در سیاستهای انرژی بیش از زمان دیگر ضرورت دارد. در گذشته، گاز مزیت بزرگی برای کشور بود و بسیاری از فولادسازیها بر پایه گاز متان احداث شدند؛ اما امروز با سیاستهای اشتباه در حوزه برق و نبود سرمایهگذاری کافی، صنعت برق کشور با رکود روبهرو شده است. امیدواریم این بحران دامنگیر صنعت فولاد نشود.
باید اضافه کنیم که مصرف آب فولاد مبارکه از حوزه آبریز زایندهرود کمتر از یک درصد است؛ این در حالی است که ما همواره به حفظ منابع آبی و توسعه فناوریهای کممصرف متعهد بودهایم.
منبع: فولاد مبارکه اصفهان