![بازدید سرزده پزشکیان از یک سازمان دولتی/ گله رئیسجمهوری از وضعیت این پروژهها بازدید سرزده پزشکیان از یک سازمان دولتی/ گله رئیسجمهوری از وضعیت این پروژهها](/files/fa/news/1403/6/1/558452_834.jpg)
به گزارش میمتالز، به گفته محمود سیجانی، رئیس سازمان صنعت و معدن و تجارت استان تهران، در مواردی که با ناترازی و کمبود برق و گاز مواجه هستیم، اولویت با حوزه بخش خانگی است و با همکاری صنعتگران طی ۲ سال اخیر با تغییر شیفت و اعلام زمانبندی قطع یا محدودیت برق، تاحدودی توانستهایم این چالش را کاهش دهیم.
اولویت تامین گاز بخش خانگی، همچنین قطعی و نوبت بندی گاز صنایع، افت و توقف تولید در بنگاهها را به دنبال داشته است. آمارها نشان میدهد در فصل زمستان از ۸۵۰ میلیون مترمکعب گازی که وارد شبکه سراسری گاز کشور میشود، بیش از ۶۵۰ میلیون مترمکعب آن فقط در بخش خانگی و تجاری مصرف میشود و تنها کمتر از ۲۰۰ میلیون مترمکعب به بخش صنعت، خوراک واحدهای پتروشیمی، پالایشگاهها و بخشهای تولیدی اختصاص مییابد. همچنین بررسی تجربه سالهای اخیر نشان میدهد به مدت ۳ماه در سال ناترازی روزانه حدود ۲۰۰ میلیون مترمکعبی گاز وجود دارد که تولید را تحت الشعاع قرار میدهد و مازوت سوزی را در مواردی اجتنابناپذیر میکند. این در حالی است که مازوت سوزی علاوه بر هزینههای محیط زیستی، تبعات سنگینی برای صنایع خواهد داشت. به گفته کارشناسان قیمت مازوت سه برابر گاز طبیعی است و هزینه انتقال بالایی دارد که باعث افزایش قیمت تمام شده تولید در کنار جرایم محیط زیستی برای بنگاهها میشود.
کارشناسان معتقدند دلیل گرایش صنایع به مازوت سوزی سیاستهای اشتباهی است که طی سالهای اخیر از سوی دولت اعمال شده است. سیاستگذاری اشتباه و اصلاح نشدن قیمت حاملهای انرژی، باعث شده سرمایهگذاری در زمینه انرژی به طور چشمگیری کاهش یابد. نامتوازن بودن قیمت انرژی و همچنین مصرف بالای برق در بخش خانگی به دلیل عدم اصلاح قیمتها در کنار اولویت تامین گاز بخش خانگی و تامین اضافه مصرف این بخش از سوخت صنایع و نیروگاه ها، از جمله دلایلی است که منجر به تشدید کمبود گاز صنایع شده است. از طرفی عدم بهینه سازی پالایشگاهها نیز افزایش تولید مازوت را اجتناب ناپذیر کرده است؛ از همین رو کارشناسان معتقدند اصلاح سیاستهای قیمتی، بهینه سازی پالایشگاه و افزایش سرمایهگذاری در این بخش برای جلوگیری از مصرف مازوت ضروری است. در حال حاضر براساس آمار وزارت نفت، از مجموع حدود ۱۳۴ نیروگاه حرارتی کشور، فقط ۱۴ نیروگاه امکان مصرف مازوت دارند. با وجود این برخی گزارشها و تشدید آلودگی هوا حاکی از این است که مازوت سوزی در برخی نیروگاهها برای تامین انرژی و در موارد اضطراری بدیهی است.
رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان تهران با بیان اینکه در هیچ کدام از صنایع شهر تهران مازوت نمیسوزد، در پاسخ به این سوال که آیا برای یکی از کارخانههای سیمان پرونده قضایی تشکیل شده است؟ گفت: به هیچ وجه برای این کارخانه (مازوت) تخصیص نیافته است. در ابتدا این واحد تولیدی با سوخت گاز ۵۰ درصد به فعالیت میپرداخت؛ با توجه به اینکه سازمان محیط زیست یکی از صنایعی است که پایش لحظهای را انجام میدهد، اگر در این زمینه تخلفی صورت گرفته باشد ما نیز برای رفع آلودگی هوا کمک خواهیم کرد. سیجانی در خصوص مشکلات مربوط به تامین برق واحدهای تولیدی شهرکهای صنعتی اظهار کرد: در بحث شهرکهای صنعتی در استان تهران، حدود ۳۸ شهرک و لکه صنعتی دولتی و خصوصی وجود دارد. تا حدودی زیرساخت شهرکهای صنعتی تامین شده است و در برخی از شهرکها در خصوص تامین برق با اشکالاتی همراه هستیم. خوشبختانه مشکلاتی در خصوص تامین گاز وجود ندارد، اما آنچه باعث نگرانی و دغدغه بخشخصوصی میشود، اجرای نادرست قانون بهبود فضای کسب و کار است. به گفته او در مواردی که با ناترازی و کمبود برق و گاز مواجه هستیم، اولویت با حوزه بخش خانگی است و خوشبختانه صنعتگران در این زمینه همکاری خوبی نشان داده اند و طی دو سال اخیر با تغییر شیفت و اعلام زمانبندی قطع یا محدودیت برق، تاحدودی توانسته ایم این چالش را کاهش دهیم. این مقام مسوول همچنین عنوان کرد با توجه به اینکه دستگاه متولی مکلف به تامین برق موردنیاز واحدهای تولید در استان هستند، اما صنعت ما در جهت خودتامینی پیش رفته است، یعنی بسیاری از صنعتگران برق موردنیاز خود را از طریق احداث نیروگاههای CHP و توربینهای گازی تامین میکنند. به گفته رئیس سازمان صنعت و معدن و تجارت استان، از ۲۲۰ واحد ۱۸۰ واحد در استان طی ۹ ماه سالجاری احیا شد. البته به دلیل محدودیتی که در استان تهران وجود دارد، واحدهای راکد کم است و سرمایهگذاران جدید را به احیای واحدهای راکد سوق میدهیم. به گفته سیجانی امسال بیش از ۲۷۰ واحد در استان تهران، مجوز بازسازی و نوسازی خود را اخذ کردند و این فرآیند یکی از مهمترین شاخصهای سازمان صمت استان است که منجر به افزایش راندمان تولید، کاهش ضایعات، تولید کالاهای رقابت پذیر و بهبود محیط زیست میشود. این مقام مسوول درباره نحوه مدیریت استان با توجه به محدودیت ها، چالش انرژی و زیست محیطی نیز گفت: به اذعان سازمان محیط زیست، سهم صنایع در آلایندگی محیط زیست بسیار اندک است. به گفته او در راهبرد و آمایش سرزمینی استان تهران، استقرار صنایع کم آب بر و صنایع آلاینده کم است. بسیاری از صنایع قدیمی که به هر شکلی ممکن است در بحث انرژی دارای راندمان پایینی باشند، با بازسازی و نوسازی در جهت افزایش راندمان واحدها از آنها حمایت میکنیم. قطعا با حفظ محیط زیست و کالبد شهری به توسعه صنایع شهری نیز خواهیم پرداخت.
در حال حاضر عمده برق تولیدی کشور از طریق نیروگاههای حرارتی تولید میشود. گزارش وزارت نیرو در روز جمعه ۱۳ بهمن ماه حاکی از این است که به دلیل کاهش دمای هوا طی روزهای اخیر، مصرف روزانه گاز در بخش خانگی و تجاری برای اولین بار در امسال از مرز ۶۰۰ میلیون مترمکعب عبور کرد و عدد ۶۱۰ میلیون مترمکعب را ثبت کرد که این عدد بیش از ۷۰ درصد کل گاز تولیدی کشور است. براساس دسته بندی اقلیم ها، به ترتیب استانهای آذربایجان غربی در اقلیم یک، استان کردستان در اقلیم ۲ و استان تهران در اقلیم ۳ بیشترین حجم مصرف گاز را ثبت کرده اند. نکته حائز اهمیت اینکه طی روز پنجشنبه ۱۲ بهمن ماه، مقدار مصرف در سه استان خراسان رضوی، تهران و اصفهان حدود ۷ میلیون مترمکعب افزایش یافته است که این افزایش مصرف معادل کل مصرف استان چهارمحال و بختیاری است. آمارها همچنین نشان میدهد مصارف بخش خانگی، تجاری و صنایع غیرعمده بیش از ۷۰ درصد از گاز تحویلی به شبکه انتقال کشور را شامل میشود. در پایان آذرماه براساس آمار رسمی، از مجموع ۵۸۰ میلیون مترمکعب گاز مصرفی در این بخش، ۳۹۴ میلیون متر مکعب معادل ۶۸ درصد در بخش خانگی، ۲۱ درصد در صنایع غیر عمده و باقی در بخش تجاری و عمومی مصرف شده است.
براساس آمارهای اعلام شده از سوی مدیر دیسپاچینگ شرکت ملی گاز ایران تحویل گاز به نیروگاه ها، پتروشیمیها و صنایع فولاد و سیمان در ۱۰ ماهه امسال با افزایش همراه بوده و ابتدای سال ۱۴۰۲ تا پایان دی ماه نسبت به مدت مشابه پارسال، ۱۴ درصد گاز بیشتر به نیروگاهها تحویل شده است. در همین بازه میانگین حجم گازرسانی به صنایع سیمان ۱۰ درصد، به پتروشیمیها ۸ درصد و به بخش فولاد ۸ درصد نسبت به مدت مشابه پارسال افزایش یافته است. همچنین براساس این آمار اعلام شده، میانگین حجم تحویل گاز به نیروگاه ها، صنایع سیمان، فولاد و پتروشیمیها در دی ماه امسال نسبت به دی ماه پارسال به ترتیب ۴۱درصد، ۴۵درصد، ۵۲ درصد و ۱۱ درصد افزایش یافته است. آخرین آمار مربوط به مصرف گاز خانگی، تجاری و صنایع غیرعمده با ثبت عدد ۵۹۵ میلیون متر مکعب در سالجاری رکوردشکنی کرد.
بررسیها نشان میدهد کشورهای توسعه یافته صنعتی که ذخایر نفت و گاز زیادی هم ندارند، برای اینکه در تولید با مشکل روبه رو نشوند، بیشتر از کشورهای خاورمیانه مانند قطر، ال ان جی خریداری و آن را به گاز طبیعی تبدیل و از این گاز استفاده میکنند تا تولیدشان در طول سال به صورت مستمر ادامه داشته باشد. در این راستا امسال وزارت نفت برای مدیریت ناترازی گاز در فصل زمستان و حمایتهای تشویقی وزارت نفت برای سرمایهگذاران احداث واحدهای مینی ال ان جی، سی ان جی یا اس ان جی و ساخت تاسیسات ذخیره سازی گاز، شیوه نامهای مبنی بر «جذب سرمایهگذار به منظور افزایش پایداری تامین گاز طبیعی» را با اولویت مشترکان عمده و نیروگاهها ابلاغ کرد که براساس آن صنایع میتوانند با نصب تجهیزات لازم، گاز ذخیره کنند؛ طرحی که ضمن رفع ناترازی مانع قطع گاز صنایع نیز میشود. به گفته معاون برنامه ریزی وزارت نفت، در چارچوب این شیوه نامه، تمام سرمایهگذاران غیردولتی میتوانند تقاضاهای خود برای احداث واحدهای مینی ال ان جی، اس ان جی و سی ان جی را به شرکت ملی گاز ایران ارسال و نسبت به تولید ال ان جی، اس ان جی و سی ان جی اقدام کنند و به متقاضیان داخل کشور بفروشند. افزون بر آن، صنایع هم میتوانند در مجاورت کارخانههای خود با دریافت گاز از شرکت ملی گاز ایران با همان نرخ سوخت یا خوراک خود، اقدام به احداث واحدهای مینی ال ان جی، اس ان جی و سی ان جی کنند و از گاز ذخیره شده در زمستان بهره ببرند. همچنین براساس این طرح اگر مشترک عمده مصرفکننده گاز اقدام به احداث واحدهای ذخیره سازی روزمینی نکند، به تدریج تعرفه گاز مصرفی آن برای دوره اوج مصرف در فصل سرد سال افزایش مییابد، به طوری که در ابتدای سال ۱۴۰۳، ۳۰ درصد افزایش گازبها خواهند داشت و تا سال ۱۴۰۵ تا ۵۰ درصد تعرفه آنها در دوره اوج مصرف افزایش مییابد. این پیشنهاد برای اعمال در زمستان سال آینده (۱۴۰۳) داده شده است و واحدهایی که میخواهند در این زمینه سرمایهگذاری کنند حدود یکسال ونیم زمان دارند. با وجود این باید دید استقبال صنایع از این طرح تا چه میزان است.
منبع: دنیای اقتصاد